Funtzioak (Gizarte-babesa)

Funtzioak (Gizarte-babesa)

Jarraian, gizarte-babesaren kontzeptuan sartzen diren gertakizunak zehazten dira:

  • Gaixotasun / Osasun-laguntzaren funtzioa: Funtzio honetan prestazio mota bi daude:

    • Gaixorik egotean galtzen diren sarreren ordezko eskudirutan egindako prestazioak.
    • Edozein arrazoi dela medio emandako osasun-laguntzako prestazioa. Irizpide horren arabera, baliaezintasunaren edo amatasunaren zioz emandako laguntza funtzio honetan sartzen da eta ez baliaezintasunaren edo familia/seme-alaben funtzioetan hurrenez hurren. Enpresako langileari emandako osasun-laguntza, ordea, ez da jasotzen produkzio-prozesuan ezinbesteko inputa delako eta enpresaburuak horren bidez etekina ateratzen duelako.
  • Baliaezintasunaren funtzioa: Funtzio honen barruan sartzen diren prestazioak bi talde nagusitan bana daitezke:

    • Batetik, lanean aritzeko gaitasuna osorik edo zati batean galtzean sarrerak murriztu zaizkion pertsonari legeriak ezarritakoaren arabera ordaintzeko prestazio ekonomikoak.
    • Bestetik, errehabilitazio zerbitzuak eta antzekoak, gaixotasun / osasun-laguntzaren funtzioan ezartzen den osasun-laguntza izan ezik.
      Garrantzitsua da aipatzea funtzio honetan bakarrik jasotzen direla erretiratzeko adinera heldu ez diren onuradunek jasotako baliaezintasunaren ziozko pentsioak. Adin hori gainditzen bada, prestazioa zahartasunaren funtzioari egotziko zaio. Era berean, lanerako ezintasun-aldietarako prestazio ekonomikoak eta laguntza prestazioak (legeak ezarritako irizpideak betez) ez dira hemen sartzen, gaixotasun / osasun-laguntzaren funtzioan baino.
  • Zahartasunaren funtzioa: Zahartasunaren ondorioak arintzeko diseinatzen diren prestazio guztiak jasotzen ditu, baita sarrerak galtzean, eguneroko zereginetarako autonomia galtzean edo gizarte-jarduerak gutxitzean sortzen diren ondorioak arintzeko prestazioak ere. Ondorioz, pentsioak eta laguntza gisa ematen diren beste prestazio batzuk ere hemen sartzen dira.
    Funtzio honetan erretiratze eta zahartzaro pentsioak eta 65 urte edo gehiagoko pertsonek jasotzen dituzten baliaezintasun pentsioak sartzen dira.

  • Bizi iraupenaren funtzioa: Funtzio honetan, beren euskarri ekonomiko nagusia zen senidea edo pertsona galdu duten pertsonei ematen zaizkien prestazio ekonomiko guztiak jasotzen dira. Biziraupen pentsio guztiak jasotzen dira.

  • Familia / Seme-alaben funtzioa: Seme-alaben jaiotzak eta hazkuntzak dakartzan kargak murrizteko eta beste senide batzuk mantentzeko etxeei ematen zaizkien diru-laguntzak sartzen dira funtzio honetan. Baita erditu aurreko edota erditu osteko aldian emakume langileen errenta mantentzeko laguntzak ere.
    Halaber, familia eta batez ere seme-alabak babesteko gizarte-zerbitzu guztiak funtzio honetan sartzen dira, hala nola: zentro espezializatuetan edo etxe pribatuetan ostatu hartzea edo haurtzaindegiko zerbitzuak izatea.

  • Langabeziaren funtzioa: Enpleguaren gaineko politiketan egindako sailkapen arruntaren arabera funtzio honetan sartzen dira, batetik, neurri pasiboak, hau da, ordaindutako enplegua ez edukitzearen ondorioak (batez ere behar adina diru-sarrera ez edukitzearen ondorioak) arintzeko neurriak eta, bestetik, neurri aktiboak, langabeziari aurrea hartzeko edo langabetuen kopurua murriztekoak.
    Beraz, funtzio honetan ondokoak sartzen dira: langabeziako sorospenak (partzialak edo osoak), iraupeneko errentak edo erretiro-pentsio aurreratuak (baldin eta erretiroaren zioa lan-merkatukoa bada), lanbide-heziketako sorospenak eta onuradunak egun dituen edo gerora izango dituen enplegu-aukerak hobetzeko diren laguntza eta prestazio guztiak. Horrez gain, funtzio honetan sartzen dira SEPEk (Servicio Público de Empleo Estatal) Gizarte Segurantzan egiten dituen kotizazioak bere kargura dauden langabetuek onura jakin batzuk jasotzeko duten eskubidea bermatzeko.

  • Etxebizitzaren funtzioa: Etxebizitzetako gastuei aurre egiteko etxeei ematen zaizkien laguntzak sartzen dira. Laguntzak bizilagunentzat izango dira (etxebizitzaren jabeak edo alokairuan dauden bizilagunak) eta ez eraikitzaileentzat edo etxebizitzan bizi ez diren jabeentzat. Laguntzak, funtsean, alokairuaren kostuak edo hipoteken korrituen ordainketak gutxitzeko transferentzia arruntak izango dira.
    Aurreko beste argitalpen batzuen aldean, aurtengo kontuko funtzio honetan Eusko Jaurlaritzak etxebizitzaren esparruan dituen eskumenak erabiltzearen ondoriozko gastuak ere sartzen dira. Ildo horretan, serie osoa aldatu egin da emaitzen denborazko homogeneotasuna mantendu ahal izateko. Metodologia dela eta, soilik hartu dira kontuan etxebizitzen eskuratzaileei onurak eman dizkieten zuzeneko diru-laguntzen eta korrituen sorospenen ondoriozko zenbatekoak, eta alokatzeko etxebizitzaren sustatzaileentzako eta eskuratzaileentzako laguntzak.

  • Beste tokiren baten sailkatzen ez den gizarte-bazterketaren funtzioa: SEEPROS eskuliburuak proposatzen duen funtzio-eskemaren antolaketan azken funtzio hau hondarra dela esan dezakegu. Beste edozein funtziotan jasotzen ez diren arrisku eta beharrizanei lotutako prestazio guztiak sartzen dira hemen. Logikoki, funtzio honetan prestazio-serie heterogeneo bat jasotzen da, baliabide ekonomiko urriak izateagatik edo osasun, hezkuntza nahiz enplegu aldetik arazoak izateagatik gizartean baztertuta ez egoteko balio duten prestazioak, alegia.

  • Zure feedback-a.  Lagun iezaguzu gure weba zure beharretara egokitzen

    Nola baloratzen duzu orri honen Informazioa?
    Oso baliagarria
    Baliagarria
    Ez oso baliagarria
    Ez da inondik ere baliagarria
    Baduzu iradokizunik?
    Bai, badut
    Bidali